Ilse Kurzmann-de Levie

Ilse de Levie werd op 4 oktober 1909 geboren in Mülheim an der Ruhr, Duitsland, als dochter van Izaäk de Levie en Amalia de Levie-Leffmann. Haar vader was veehandelaar. Ilse had drie zussen: Berta, Philippine Elfrieda en Grete. Alle vier de zussen werden tijdens de oorlog vermoord. (Joods Monument)

Het gezin De Levie woonde afwisselend in Mülheim en Gorssel. Uit de vestigingsgegevens van de gezinsleden blijkt deze wisseling van woonplaats, maar de reden daarvoor is niet bekend. Ilse kwam uiteindelijk in Gorssel te wonen. (Stolpersteine Zutphen)

Op 25 mei 1934 trouwde Ilse in Zutphen met Heinrich Kurzmann, die ook Heinz werd genoemd. De burgerlijke huwelijksvoltrekking vond plaats op 25 mei; twee dagen later werd het huwelijk in de synagoge ingezegend. De receptie werd gehouden aan de Havenstraat 49 in Zutphen. Ilse en Heinrich waren in maart 1934 vanuit Gorssel naar Zutphen gekomen. Vanaf hun huwelijk gingen zij wonen aan de Warnsveldseweg 54. (Stolpersteine Zutphen)

Ilse en Heinrich kregen geen kinderen. In april 1941 stonden zij samen ingeschreven aan de Warnsveldseweg 54. (Joods Monument)

Ilse's moeder Amalia had psychische problemen en werd verschillende keren opgenomen in de psychiatrische inrichting Groot Graffel in Warnsveld. Zij werd op 19 november 1937 en opnieuw op 3 oktober 1941 opgenomen. Tussen deze twee opnames woonde zij tijdelijk bij Ilse en Heinrich aan de Warnsveldseweg 54. (Joods Monument)

Amalia werd op 6 april 1943 vanuit het Binnengesticht in Zutphen naar Westerbork gebracht. Op 13 april werd zij vanuit Westerbork naar Sobibor gedeporteerd, waar zij op 16 april 1943 werd vermoord. Haar naam staat op het gedenkteken voor de Joodse patiënten die vanuit de Zutphense psychiatrische instellingen en Groot Graffel werden gedeporteerd. (Joods Monument)

Ilse en Heinrich werden op 20 januari 1943 vanaf hun woning aan de Warnsveldseweg naar Westerbork gebracht. Heinrich probeerde in Westerbork deportatie te voorkomen door te verklaren dat hij de Roemeense nationaliteit had. Het onderzoek naar zijn identiteit en nationaliteit liep nog toen hij uiteindelijk toch voor deportatie werd aangewezen. (Stolpersteine Zutphen)

Ilse werd op 10 februari 1943 vanuit Westerbork naar Auschwitz gedeporteerd. Op 12 februari 1943 werd zij daar vermoord. Zij was 33 jaar oud. (Joods Monument)

Heinrich werd later, op 27 april 1943, vanuit Westerbork naar Auschwitz gedeporteerd. Hij werd daar op 30 april 1943 vermoord.

Ook Ilse's drie zussen werden tijdens de oorlog vermoord: Berta op 19 oktober 1942 in Auschwitz, Philippine Elfrieda op 23 augustus 1942 in Auschwitz en Grete op 30 november 1942 in Auschwitz. Haar moeder Amalia werd in Sobibor vermoord. Haar vader Izaäk overleed op 4 november 1940 in Den Haag. (Joods Monument)

Bronnen

• Joodse bewoners in de Schilderswijk Zutphen – Een zoektocht naar verhalen, onderdeel Familie Kurzmann – Warnsveldseweg 54, Esther Bánki.
• De Zutphense Kehille in het bijzonder, gegevens over Ilse Kurzmann-de Levie en haar familie.
• Gerdien Verschoor, Herinnering aan huizen, verhalen van mensen / Vooronderzoek Joods Vastgoed, 2023, voor aanvullende informatie over Joodse bewoners en woningen in Zutphen.
• Ilse Kurzmann-de Levie, Digitaal Joods Monument, persoonsgegevens, familiegegevens, huwelijk en adresgegevens. (Joods Monument)
• Amalia de Levie-Leffmann, Digitaal Joods Monument, voor de familiegegevens en haar verblijf in de psychiatrische inrichting. (Joods Monument)
• Izaäk de Levie, Digitaal Joods Monument, voor de gegevens over haar vader. (Joods Monument)
• JewishGen, Zutphen Yizkor Book, voor de overlijdensgegevens van Ilse. (JewishGen)
• De vier zussen van Ilse zijn afzonderlijk opgenomen in het Digitaal Joods Monument: Berta Polak-de Levie, Philippine Elfrieda van Spier-de Levie en Grete van Spier-de Levie. (Joods Monument)