Daniël Mozes

Daniël Mozes werd geboren op 4 oktober 1903 in Zutphen. Hij was een zoon van Isaak Mozes en Anna Mozes-Doodewaard. Zijn vader, geboren in 1868, was eerst gehuwd met Elizabeth Doodewaard (huwelijk 28 augustus 1895), met wie hij onder andere zoon Abraham (1896) en dochter Marie (1897) kreeg. Na het overlijden van Elizabeth in 1902 hertrouwde Isaak op 25 maart 1903 met haar zuster Anna Doodewaard. Uit dit tweede huwelijk werden behalve Daniël nog twee kinderen geboren: Belitje (Bela) (1908) en Herman (1913). Daniël was koopman van beroep. Hij bleef ongehuwd voor zover vastgesteld; hierover zijn geen verdere gegevens aangetroffen.

Familie

Zijn halfbroer Abraham Mozes vestigde zich in 1937 aan de Kuiperstraat 39 in Zutphen. Daniëls zuster Bela en zijn broer Herman overleefden de Jodenvervolging. Van het huishouden van zijn vader was een JOKOS-dossier aanwezig (nummer 32949) bij wat toen het Gemeentearchief Amsterdam was; dit dossier is niet ingezien.

Woonplaats

Daniël woonde met zijn ouders aan de Nieuwstad 10 in Zutphen, al in april 1941. Van hem is een foto bewaard uit het paspoortregister van het Regionaal Archief Zutphen.

Vervolging en overlijden

Daniël werd op 17 november 1942 met zijn ouders en circa 75 andere Joodse Zutphenaren 's avonds uit huis gehaald; de volgende dag, 18 november, werden zij ingeschreven in Kamp Westerbork. Van daaruit werd het grootste deel van deze groep op 24 november 1942 op transport gesteld naar Auschwitz. Zijn ouders Isaak en Anna worden als op 26 november 1942 in Auschwitz vermoord geregistreerd. Voor Daniël is als officiële overlijdensregistratie vastgesteld: overleden op 31 oktober 1942 in "Midden-Europa". Deze registratiedatum ligt vóór de hierboven vermelde arrestatie van 17 november 1942; de tegenstrijdigheid is niet opgelost. De aanduiding "Midden-Europa" is geen bewijs voor een specifieke kamp- of overlijdensplaats. Daniël bereikte de leeftijd van 39 jaar en behoorde tot de Joodse oorlogsslachtoffers; hij is opgenomen in de Nationale Database Vervolgingsslachtoffers.

Bronnen

• Digitaal Joods Monument, persoonspagina Daniël Mozes: https://www.joodsmonument.nl/nl/page/119187/daniël-mozes
• Digitaal Joods Monument, persoonspagina Isaak Mozes: https://www.joodsmonument.nl/nl/page/119188/isaak-mozes
• Digitaal Joods Monument, adrespagina Nieuwstad 10, Zutphen (bewoners april 1941: Isaak Mozes, Anna Mozes-Doodewaard, Daniël Mozes)
• TracesOfWar, documentatie Stolpersteine Nieuwstad 10, Zutphen (tekst gedenkstenen: Isaak Mozes 1868, vermoord 26-11-1942 Auschwitz; Daniël Mozes 1903, vermoord 31-10-1942 Midden-Europa; Anna Mozes-Doodewaard 1874, vermoord 26-11-1942 Auschwitz) (aanvullende bron, type: online monumentendocumentatie): https://www.tracesofwar.nl/sights/58105/Stolpersteine-Nieuwstad-10.htm
• Oorlogsbronnen, tijdlijn Daniël Mozes (Zutphen, 4 oktober 1903 – Midden-Europa, 31 oktober 1942): pagina niet toegankelijk tijdens dit onderzoek (technische blokkering); vastgesteld is dat de persoon in de Nationale Database Vervolgingsslachtoffers is opgenomen. Tijdlijn-URL: https://www.oorlogsbronnen.nl/tijdlijn/Daniël-Mozes/27/94340
• JOKOS-dossier 32949 (huishouden Isaak Mozes, Gemeentearchief Amsterdam): vermeld als verwijzing, niet ingezien.

Nog te onderzoeken

• Oplossing van de chronologische tegenstrijdigheid: officiële overlijdensregistratie 31 oktober 1942 versus arrestatie 17 november 1942 (Oorlogsbronnen-tijdlijn, Westerbork-transportlijsten, Arolsen Archives, Yad Vashem, Gemeente Zutphen / vaststellingsbesluiten).
• Geboorteakte Daniël Mozes en de huwelijksakten van Isaak Mozes (Erfgoedcentrum Zutphen / Open Archieven).
• Burgerlijke staat van Daniël (gehuwd/ongehuwd) in het bevolkingsregister.
• Het transport van 24 november 1942 (samenstelling en bestemming) ter bevestiging dat Daniël daartoe behoorde.

• Inzage JOKOS-dossier 32949 (toestemming Stichting Joods Maatschappelijk Werk).